{"id":5957,"date":"2023-02-06T14:15:40","date_gmt":"2023-02-06T07:15:40","guid":{"rendered":"https:\/\/apanano.com\/?p=5957"},"modified":"2023-04-08T11:20:00","modified_gmt":"2023-04-08T04:20:00","slug":"benh-do-mycoplasma-suis-va-mycoplasma-hyorhinis-tren-heo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/benh-do-mycoplasma-suis-va-mycoplasma-hyorhinis-tren-heo\/","title":{"rendered":"B\u1ec7nh do Mycoplasma suis v\u00e0 Mycoplasma hyorhinis tr\u00ean Heo"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>Mycoplasma suis<\/em>\u00a0(tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0\u00a0<em>Eperythrozoon suis<\/em>) v\u00e0\u00a0<em>Mycoplasma hyorhinis<\/em>\u00a0\u0111\u1ec1u thu\u1ed9c gi\u1ed1ng\u00a0<em>Mycoplasma<\/em>, l\u00e0 nh\u1eefng vi khu\u1ea9n g\u00e2y b\u1ec7nh tr\u00ean heo m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn g\u1ea7n \u0111\u00e2y.\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u01b0 tr\u00fa tr\u00ean v\u00e0 trong h\u1ed3ng c\u1ea7u c\u1ee7a v\u1eadt ch\u1ee7, g\u00e2y ra c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 b\u1ec7nh l\u00fd to\u00e0n th\u00e2n do nhi\u1ec5m tr\u00f9ng m\u00e1u.\u00a0<em>M. hyorhinis<\/em>\u00a0nhi\u1ec5m v\u00e0 t\u1ea5n c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 h\u1ea5p c\u1ee7a heo, d\u1eabn \u0111\u1ebfn c\u00e1c b\u1ec7nh l\u00fd h\u00f4 h\u1ea5p. Ghi nh\u1eadn tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf ch\u0103n nu\u00f4i heo tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi v\u00e0 \u1edf Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ec1u cho th\u1ea5y, c\u1ea3 2 lo\u1ea1i\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0v\u00e0\u00a0<em>M. hyorhinis<\/em>\u00a0\u0111\u1ec1u l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 b\u1ec7nh l\u00fd c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u r\u00f5 nh\u1eb1m c\u00f3 bi\u1ec7n ph\u00e1p ki\u1ec3m so\u00e1t ph\u00f9 h\u1ee3p, gi\u1ea3m thi\u1ec3u thi\u1ec7t h\u1ea1i trong ch\u0103n nu\u00f4i heo.<\/strong><\/p>\n<p><strong>1. B\u1ec7nh do\u00a0<em>Mycoplasma suis<\/em><\/strong><\/p>\n<p>B\u1ec7nh thi\u1ebfu m\u00e1u do vi khu\u1ea9n\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u01b0\u1eddng b\u1ecb g\u1ecdi nh\u1ea7m l\u00e0 b\u1ec7nh k\u00fd sinh tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e1u, \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn ph\u1ed5 bi\u1ebfn \u1edf c\u00e1c \u0111\u00e0n heo tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi t\u1eeb nhi\u1ec1u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, tuy nhi\u00ean t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam b\u1ec7nh ch\u1ec9 m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eadp \u0111\u1ebfn trong kho\u1ea3ng v\u00e0i n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y. Vi khu\u1ea9n g\u00e2y b\u1ec7nh \u1edf heo m\u1ecdi l\u1ee9a tu\u1ed5i. \u1ede heo con theo m\u1eb9, vi khu\u1ea9n c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y b\u1ec7nh thi\u1ebfu m\u00e1u nhi\u1ec5m tr\u00f9ng (infectious anemia in pigs \u2013 IAP) c\u1ea5p t\u00ednh, heo con b\u1ecb g\u1ea7y y\u1ebfu nghi\u00eam tr\u1ecdng, thi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1eddng huy\u1ebft v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn ch\u1ebft c\u1ea5p t\u00ednh. \u1ede heo n\u00e1i,\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y b\u1ec7nh c\u1ea5p t\u00ednh, \u0111\u01b0\u1eddng huy\u1ebft th\u1ea5p d\u1eabn \u0111\u1ebfn h\u00f4n m\u00ea v\u00e0 \u0111\u1ed9t t\u1eed; ho\u1eb7c \u1edf d\u1ea1ng nh\u1eb9 h\u01a1n\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0g\u00e2y gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng th\u1ee5 thai, t\u0103ng t\u1ef7 l\u1ec7 l\u00ean gi\u1ed1ng l\u1ea1i v\u00e0 m\u1ea5t s\u1eefa. Tuy nhi\u00ean thi\u1ec7t h\u1ea1i kinh t\u1ebf quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0g\u00e2y ra l\u00e0 \u1edf th\u1ec3 m\u00e3n t\u00ednh, thi\u1ebfu m\u00e1u nh\u1eb9 g\u00e2y gi\u1ea3m t\u0103ng tr\u01b0\u1edfng, gi\u1ea3m n\u0103ng su\u1ea5t sinh s\u1ea3n v\u00e0 t\u0103ng chi ph\u00ed \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh nhi\u1ec5m tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1eddng ti\u00eau ho\u00e1 v\u00e0 h\u00f4 h\u1ea5p.<\/p>\n<p><strong>1.1.T\u00e1c nh\u00e2n g\u00e2y b\u1ec7nh<\/strong><\/p>\n<p><em>M.suis<\/em>\u00a0thu\u1ed9c gi\u1ed1ng\u00a0<em>Mycoplasma<\/em>, nh\u00f3m vi khu\u1ea9n \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e1u, c\u00f3 d\u1ea1ng h\u00ecnh c\u1ea7u ho\u1eb7c oval, k\u00edch th\u01b0\u1edbc kho\u1ea3ng 0,8 \u03bcm \u2013 2,5 \u03bcm.\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0s\u1ed1ng tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t t\u1ebf b\u00e0o h\u1ed3ng c\u1ea7u v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 quan s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi quang h\u1ecdc \u1edf \u0111\u1ed9 ph\u00f3ng \u0111\u1ea1i kho\u1ea3ng 1.000 l\u1ea7n (H\u00ecnh 1).\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0ch\u1ec9 ph\u00e1t tri\u1ec3n trong c\u01a1 th\u1ec3 heo s\u1ed1ng, ch\u01b0a th\u1ec3 nu\u00f4i c\u1ea5y trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n nh\u00e2n t\u1ea1o, v\u00e0 c\u00f3 l\u1ebd v\u00ec v\u1eady ch\u00fang \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 k\u00fd sinh tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e1u. Hi\u1ec7n t\u1ea1i, \u0111\u1ec3 thu nh\u1eadn\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0ph\u1ee5c v\u1ee5 cho c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc ph\u1ea3i s\u1eed d\u1ee5ng m\u00e1u c\u1ee7a nh\u1eefng heo nhi\u1ec5m \u0111\u1ec3 g\u00e2y nhi\u1ec5m cho heo s\u1ea1ch b\u1ec7nh.\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 t\u00e1c nh\u00e2n g\u00e2y b\u1ec7nh thi\u1ebfu m\u00e1u v\u00e0ng da do nhi\u1ec5m tr\u00f9ng \u1edf heo (IAP \u2013 Infectious anemia in pig) \u1edf heo m\u1ecdi l\u1ee9a tu\u1ed5i (heo cai s\u1eefa, heo choai, th\u1ecbt, n\u00e1i) v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111\u00f4ng m\u00e1u, xu\u1ea5t huy\u1ebft.<\/p>\n<p><strong>1.2.\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m d\u1ecbch t\u1ec5<\/strong><\/p>\n<p><strong>1.2.1.B\u1ec7nh do\u00a0<em>suis<\/em>\u00a0t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi<\/strong><\/p>\n<p><em>M.suis<\/em>\u00a0hi\u1ec7n di\u1ec7n tr\u00ean \u0111\u00e0n heo \u1edf nhi\u1ec1u khu v\u1ef1c tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 Vi\u1ec7t Nam. T\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m thay \u0111\u1ed5i t\u00f9y theo khu v\u1ef1c \u0111\u1ecba l\u00fd v\u00e0 theo c\u00e1c nh\u00f3m heo. \u1ede \u0110\u1ee9c, c\u00f3 \u0111\u1ebfn 40,8% tr\u1ea1i nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0v\u1edbi kho\u1ea3ng 13,9% heo choai (20 \u2013 30 kg) d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0(CSIRO, 2012), v\u00e0 theo Stadler et al. (2019) t\u1ef7 l\u1ec7 heo con s\u01a1 sinh tr\u01b0\u1edbc khi b\u00fa d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0l\u00e0 14,35%, trong khi c\u00f3 c\u00f3 \u0111\u1ebfn 31,25% heo n\u00e1i d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>. \u1ede m\u1ee9c \u0111\u1ed9 tr\u1ea1i c\u00f3 \u0111\u1ebfn 76,2% tr\u1ea1i nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>. Trong khi \u0111\u00f3 t\u1ef7 l\u1ec7 heo d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0t\u1ea1i \u00dac \u1edf m\u1ee9c r\u1ea5t th\u1ea5p, ch\u1ec9 dao \u0111\u1ed9ng trong kho\u1ea3ng 4,29 \u2013 6,45 % (CSIRO, 2012). T\u1ea1i Brazil, t\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf heo l\u1ea1i r\u1ea5t cao, c\u00f3 th\u1ec3 l\u00ean \u0111\u1ebfn 82,3% (Martins et al., 2019). C\u0169ng t\u1ea1i Brazil, Bordin et al., (2021) ghi nh\u1eadn 40,7% tr\u1ea1i nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>, v\u1edbi t\u1ef7 l\u1ec7 18,7% heo n\u00e1i d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>. Brissonnier et al., (2020) nghi\u00ean c\u1ee9u t\u00ecnh h\u00ecnh nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0tr\u00ean heo n\u00e1i t\u1ea1i Ph\u00e1p \u0111\u00e3 ghi nh\u1eadn c\u00f3 \u0111\u1ebfn h\u01a1n 50% n\u00e1i d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>, \u1edf m\u1ecdi l\u1ee9a \u0111\u1ebb (B\u1ea3ng 1).<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59776 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dich-te.png\" data-sizes=\"(max-width: 444px) 100vw, 444px\" data-srcset=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dich-te.png 444w, https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dich-te-300x282.png 300w\" alt=\"\" width=\"444\" height=\"417\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 444px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 444\/417;\" \/><strong>H\u00ecnh 1<\/strong>: M. suis tr\u00ean h\u1ed3ng c\u1ea7u. A, C, E: quan s\u00e1t d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi quang h\u1ecdc.<br \/>\nA: Heo kh\u00f4ng nhi\u1ec5m M. suis; B: heo nhi\u1ec5m M. suis th\u1ec3 c\u1ea5p; C: heo nhi\u1ec5m M. suis th\u1ec3 m\u00e3n. B, D, F: quan s\u00e1t d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi \u0111i\u1ec7n t\u1eed. RBC: h\u1ed3ng c\u1ea7u. Ms: M. suis.<\/p>\n<p><strong>B\u1ea3ng 1:<\/strong>\u00a0T\u1ea7n su\u1ea5t nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf n\u00e1i theo l\u1ee9a \u0111\u1ebb t\u1ea1i Ph\u00e1p (Brissonnier et al., 2020)<\/p>\n<table border=\"1\" width=\"590\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td rowspan=\"2\">L\u1ee9a \u0111\u1ebb<\/td>\n<td rowspan=\"2\">S\u1ed1 n\u00e1i<\/td>\n<td colspan=\"2\">PCR d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>N<\/td>\n<td>%<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1<\/td>\n<td>49<\/td>\n<td>30<\/td>\n<td>61<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>2<\/td>\n<td>46<\/td>\n<td>24<\/td>\n<td>52<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>3 \u2013 4<\/td>\n<td>52<\/td>\n<td>32<\/td>\n<td>62<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u22655<\/td>\n<td>51<\/td>\n<td>19<\/td>\n<td>37<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>T\u1ed5ng<\/td>\n<td>198<\/td>\n<td>105<\/td>\n<td>53<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a Zhongyang et al., (2017) t\u1ea1i Trung qu\u1ed1c cho th\u1ea5y\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0nhi\u1ec5m tr\u00ean t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c nh\u00f3m heo, k\u1ec3 c\u1ea3 heo n\u1ecdc (B\u1ea3ng 2).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>B\u1ea3ng 2:<\/strong>\u00a0T\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0theo nh\u00f3m heo t\u1ea1i Trung qu\u1ed1c (Zhongyang et al., 2017)<\/p>\n<table border=\"1\" width=\"590\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td rowspan=\"2\">Nh\u00f3m heo<\/td>\n<td colspan=\"3\">T\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m, %<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>N\u0103m 2014<\/td>\n<td>N\u0103m 2015<\/td>\n<td>N\u0103m 2016<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Heo con theo m\u1eb9<\/td>\n<td>21,0<\/td>\n<td>22,5<\/td>\n<td>32,2<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Heo cai s\u1eefa<\/td>\n<td>6,5<\/td>\n<td>16,2<\/td>\n<td>17,2<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Heo v\u1ed7 b\u00e9o<\/td>\n<td>13,2<\/td>\n<td>19,3<\/td>\n<td>17,2<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Heo h\u1eadu b\u1ecb<\/td>\n<td>32,6<\/td>\n<td>40,6<\/td>\n<td>43,4<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>N\u00e1i r\u1ea1<\/td>\n<td>34,6<\/td>\n<td>59,6<\/td>\n<td>53,2<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>N\u1ecdc<\/td>\n<td>33,3<\/td>\n<td>55,8<\/td>\n<td>55,6<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>T\u1ed5ng<\/td>\n<td>25,9<\/td>\n<td>37,8<\/td>\n<td>37,8<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>T\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam, t\u00ecnh h\u00ecnh nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0tr\u00ean \u0111\u00e0n heo ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, nh\u01b0ng trong c\u00e1c kh\u1ea3o s\u00e1t s\u01a1 b\u1ed9, ph\u1ee5c v\u1ee5 cho vi\u1ec7c t\u00ecm ki\u1ebfm ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb hi\u1ec7u qu\u1ea3 b\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>, Nguy\u1ec5n Ng\u1ecdc H\u1ea3i v\u00e0 ctv. \u0110\u00e3 ghi nh\u1eadn t\u00ecnh tr\u1ea1ng nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0nghi\u00eam tr\u1ecdng t\u1ea1i c\u00e1c tr\u1ea1i heo v\u00e0 tr\u00ean c\u00e1c heo kh\u1ea3o s\u00e1t (B\u1ea3ng 3). Do \u00edt c\u00f3 th\u00f4ng tin v\u1ec1 b\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0v\u00e0 heo b\u1ec7nh c\u00f3 tri\u1ec7u ch\u1ee9ng d\u1ec5 nh\u1ea7m l\u1eabn v\u1edbi c\u00e1c b\u1ec7nh ph\u1ed5 bi\u1ebfn kh\u00e1c tr\u00ean heo nh\u01b0 b\u1ec7nh do Circovirus type 2, b\u1ec7nh do Leptospira, b\u1ec7nh do thi\u1ebfu s\u1eaft\u2026 v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 do vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean kh\u00e1ng sinh nh\u00f3m tetracycline trong ph\u00f2ng \u2013 tr\u1ecb b\u1ec7nh tr\u00ean heo \u0111\u00e3 gi\u1ea3m \u0111i d\u1ea5u hi\u1ec7u l\u00e2m s\u00e0ng khi\u1ebfn vi\u1ec7c ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t b\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1eb7t ch\u1ebd, d\u1eabn \u0111\u1ebfn\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0l\u00e2y nhi\u1ec5m nhanh b\u00ean trong tr\u1ea1i v\u00e0 gi\u1eefa c\u00e1c tr\u1ea1i heo, nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam. T\u1ef7 l\u1ec7 tr\u1ea1i heo nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 th\u1ec3 r\u1ea5t cao, v\u00e0 t\u1ef7 l\u1ec7 heo nhi\u1ec5m c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn 100%.<\/p>\n<p><strong>B\u1ea3ng 3:<\/strong>\u00a0T\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0t\u1ea1i c\u00e1c tr\u1ea1i kh\u1ea3o s\u00e1t (Nguy\u1ec5n Ng\u1ecdc H\u1ea3i, v\u00e0 ctv., s\u1ed1 li\u1ec7u ch\u01b0a c\u00f4ng b\u1ed1)<\/p>\n<table border=\"1\" width=\"74.4267%\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td>Tr\u1ea1i<\/td>\n<td>1<\/td>\n<td>2<\/td>\n<td>3<\/td>\n<td>4<\/td>\n<td>5<\/td>\n<td>6<\/td>\n<td>7<\/td>\n<td>8<\/td>\n<td>9<\/td>\n<td>10<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng m\u1eabu<\/td>\n<td>25<\/td>\n<td>20<\/td>\n<td>25<\/td>\n<td>40<\/td>\n<td>20<\/td>\n<td>40<\/td>\n<td>20<\/td>\n<td>30<\/td>\n<td>20<\/td>\n<td>8<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>T\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m (%)<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>88<\/td>\n<td>88<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>100<\/td>\n<td>0<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>1.2. D\u1ecbch t\u1ec5<\/strong><\/p>\n<p><em>M.suis<\/em>\u00a0l\u00e0 vi khu\u1ea9n c\u01b0 tr\u00fa tr\u00ean h\u1ed3ng c\u1ea7u, k\u00fd sinh trong m\u00e1u n\u00ean h\u1ea7u nh\u01b0 ch\u1ec9 l\u00e2y nhi\u1ec5m qua \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e1u, kh\u00f4ng l\u00e2y qua n\u01b0\u1edbc b\u1ecdt, n\u01b0\u1edbc ti\u1ec3u hay tinh d\u1ecbch (Ade et al., 2021). L\u00e2y nhi\u1ec5m d\u1ecdc c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra cho heo con khi heo m\u1eb9 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>, tuy nhi\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u1ea5t c\u1ea3 heo con \u0111\u1ec1u b\u1ecb l\u00e2y nhi\u1ec5m. Ngo\u00e0i ra, heo c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb l\u00e2y nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0qua c\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee5 th\u00fa y (kim ti\u00eam, d\u1ee5ng c\u1ee5 ph\u1eabu thu\u1eadt), v\u1ebft ch\u00edch c\u00f4n tr\u00f9ng h\u00fat m\u00e1u\u2026 Stress do nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9, \u1ea9m \u0111\u1ed9, thi\u1ebfn heo\u2026 l\u00e0 nh\u1eefng y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 l\u00e0m tr\u1ea7m tr\u1ecdng th\u00eam t\u00ecnh tr\u1ea1ng b\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>. S\u1ef1 l\u00e2y nhi\u1ec5m t\u1eeb b\u00ean ngo\u00e0i v\u00e0o ch\u1ee7 y\u1ebfu do vi\u1ec7c nh\u1eadp heo nhi\u1ec5m v\u00e0o trong tr\u1ea1i.<\/p>\n<p>Heo b\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf th\u1ec3 c\u1ea5p sau khi h\u1ed3i ph\u1ee5c ho\u1eb7c heo l\u1edbn nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 nh\u1eb9, c\u00f3 th\u1ec3 chuy\u1ec3n sang t\u00ecnh tr\u1ea1ng mang tr\u00f9ng, l\u00e0 v\u1eadt ch\u1ee7 l\u01b0u c\u1eefu v\u00e0 truy\u1ec1n l\u00e2y m\u1ea7m b\u1ec7nh. Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a Zhongyang et al., (2017) cho th\u1ea5y t\u1ef7 l\u1ec7 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng theo th\u1eddi ti\u1ebft, t\u0103ng cao h\u01a1n v\u00e0o l\u00fac th\u1eddi ti\u1ebft n\u00f3ng, \u1ea9m (H\u00ecnh 2). \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 gia t\u0103ng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i c\u00f4n tr\u00f9ng h\u00fat m\u00e1u nh\u01b0 ru\u1ed3i, mu\u1ed7i\u2026<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59777 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/nhiem-m.png\" data-sizes=\"(max-width: 411px) 100vw, 411px\" data-srcset=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/nhiem-m.png 411w, https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/nhiem-m-300x245.png 300w\" alt=\"\" width=\"411\" height=\"336\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 411px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 411\/336;\" \/><\/p>\n<p><strong>1.3. Sinh b\u1ec7nh h\u1ecdc<\/strong><\/p>\n<p>Vi khu\u1ea9n b\u00e1m l\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t h\u1ed3ng c\u1ea7u, g\u00e2y bi\u1ebfn d\u1ea1ng, h\u01b0 h\u1ea1i, l\u00e0m s\u1ee5t gi\u1ea3m s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u0169ng nh\u01b0 ch\u1ee9c n\u0103ng c\u1ee7a h\u1ed3ng c\u1ea7u, d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u00ecnh tr\u1ea1ng thi\u1ebfu m\u00e1u, v\u00e0ng da \u1edf heo b\u1ec7nh do h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng bilirubin trong m\u00e1u t\u0103ng. Heo nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 t\u00ecnh tr\u1ea1ng gi\u1ea3m t\u1ef7 l\u1ec7 v\u00e0 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng h\u1ed3ng c\u1ea7u, n\u1ed3ng \u0111\u1ed9 hemoglobin, glucose v\u00e0 s\u1eaft, trong khi n\u1ed3ng \u0111\u1ed9 bilirubin trong m\u00e1u gia tang, d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 thi\u1ebfu m\u00e1u c\u1ea5p ho\u1eb7c m\u00e3n t\u00ednh \u1edf heo nhi\u1ec5m, l\u00e0m gi\u1ea3m n\u0103ng su\u1ea5t gia t\u0103ng t\u1ef7 l\u1ec7 b\u1ec7nh, ch\u1ebft do b\u1ed9i nhi\u1ec5m \u1edf t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c nh\u00f3m heo nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0(Ritzmann et al., 2009). T\u1ef7 l\u1ec7 v\u00e0 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng h\u1ed3ng c\u1ea7u gi\u1ea3m trong khi n\u1ed3ng \u0111\u1ed9 bilirubin trong m\u00e1u t\u0103ng cho th\u1ea5y\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0t\u1ea5n c\u00f4ng v\u00e0 g\u00e2y h\u01b0 h\u1ea1i h\u1ed3ng c\u1ea7u \u1edf heo nhi\u1ec5m. Vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1eb1ng kh\u00e1ng sinh kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 lo\u1ea1i tr\u1eeb ho\u00e0n to\u00e0n\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0kh\u1ecfi c\u01a1 th\u1ec3 heo nhi\u1ec5m, g\u00e2y n\u00ean t\u00ecnh tr\u1ea1ng nhi\u1ec5m m\u00e3n t\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c h\u1eadu qu\u1ea3 v\u1ec1 l\u00e2m s\u00e0ng, n\u0103ng su\u1ea5t \u1edf heo nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 c\u1ea5p tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3. \u1ede heo b\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 m\u00e3n, h\u1ed3ng c\u1ea7u b\u1ecb bi\u1ebfn d\u1ea1ng h\u00ecnh sao, m\u1ea5t ch\u1ee9c n\u0103ng v\u1eadn chuy\u1ec3n o-xi, gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng bi\u1ebfn d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 s\u1ee9c \u0111\u1ec1 kh\u00e1ng c\u1ee7a heo, l\u00e0m t\u0103ng t\u1ef7 l\u1ec7 b\u1ec7nh v\u00e0 ch\u1ebft \u1edf heo con theo m\u1eb9 v\u00e0 sau cai s\u1eefa. Ngo\u00e0i ra, vi khu\u1ea9n c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 c\u00f3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn r\u1ed1i lo\u1ea1n sinh s\u1ea3n tr\u00ean n\u00e1i, gia t\u0103ng t\u1ef7 l\u1ec7 ch\u1ebft thai, t\u1ef7 l\u1ec7 l\u00ean gi\u1ed1ng l\u1ea1i v\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng c\u1ea3m nhi\u1ec5m b\u1ec7nh l\u00fd \u0111\u01b0\u1eddng ru\u1ed9t v\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 h\u1ea5p \u1edf heo sau cai s\u1eefa. T\u1ea1i c\u00e1c tr\u1ea1i nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>, ghi nh\u1eadn s\u1ef1 gia t\u0103ng t\u00ecnh tr\u1ea1ng heo s\u01a1 sinh ch\u1ebft t\u01b0\u01a1i v\u1edbi m\u1ee9c trung b\u00ecnh kho\u1ea3ng 0,41 heo\/ \u1ed5, sai kh\u00e1c c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a th\u1ed1ng k\u00ea so v\u1edbi tr\u1ea1i \u00e2m t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0(P&lt; 0,05) (Stadler et al., 2021). Tuy nhi\u00ean, theo Bordin et al., (2021), m\u1eb7c d\u00f9 c\u00f3 \u0111\u1ebfn 73,4% n\u00e1i c\u00f3 t\u1ef7 l\u1ec7 thai ch\u1ebft t\u01b0\u01a1i cao (&gt;10%), k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a nghi\u00ean c\u1ee9u l\u1ea1i ch\u01b0a cho th\u1ea5y c\u00f3 m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 gi\u1eefa t\u00ecnh tr\u1ea1ng nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0v\u00e0 n\u0103ng su\u1ea5t sinh s\u1ea3n c\u1ee7a n\u00e1i.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>1.4. Mi\u1ec5n d\u1ecbch<\/strong><\/p>\n<p><em>M.suis<\/em>\u00a0c\u0169ng g\u00e2y \u0111\u00e1p \u1ee9ng t\u1ea1o kh\u00e1ng th\u1ec3 \u1edf th\u00fa nhi\u1ec5m v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p huy\u1ebft thanh h\u1ecdc \u0111\u1ec3 x\u00e9t nghi\u1ec7m kh\u00e1ng th\u1ec3 \u0111\u1eb7c hi\u1ec7u v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>. Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e1p \u1ee9ng mi\u1ec5n d\u1ecbch v\u1edbi kh\u00e1ng nguy\u00ean k\u1ebft b\u00e1m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0cho th\u1ea5y c\u00f3 s\u1ef1 \u0111\u00e1p \u1ee9ng m\u1ea1nh t\u1ea1o mi\u1ec5n d\u1ecbch d\u1ecbch th\u1ec3 v\u00e0 trung gian t\u1ebf b\u00e0o ch\u1ed1ng l\u1ea1i\u00a0<em>M. suis<\/em>. Tuy nhi\u00ean, do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0kh\u00f4ng nu\u00f4i c\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n nh\u00e2n t\u1ea1o n\u00ean vi\u1ec7c nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 mi\u1ec5n d\u1ecbch c\u1ee7a\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n nhi\u1ec1u. Hi\u1ec7n nay v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 quy tr\u00ecnh chu\u1ea9n hay c\u00e1c b\u1ed9 k\u00edt th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0d\u1ef1a tr\u00ean mi\u1ec5n d\u1ecbch.<\/p>\n<p><strong>1.5. Tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u00e0 b\u1ec7nh t\u00edch<\/strong><\/p>\n<p>B\u1ec7nh l\u00fd ch\u00ednh do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a h\u1ed3ng c\u1ea7u, g\u00e2y t\u00ecnh tr\u1ea1ng v\u00e0ng da thi\u1ebfu m\u00e1u \u1edf t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c nh\u00f3m heo. B\u1ec7nh l\u00fd thi\u1ebfu m\u00e1u d\u1eabn \u0111\u1ebfn nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng x\u1ea5u \u0111\u1ebfn n\u0103ng su\u1ea5t sinh s\u1ea3n v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng c\u1ea3m nhi\u1ec5m v\u1edbi c\u00e1c b\u1ec7nh truy\u1ec1n nhi\u1ec5m. B\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 th\u1ec3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf 2 th\u1ec3: c\u1ea5p v\u00e0 m\u00e3n. Bi\u1ec3u hi\u1ec7n v\u00e0 thi\u1ec7t h\u1ea1i do b\u1ec7nh ph\u1ee5 thu\u1ed9c v\u00e0o m\u1ee9c \u0111\u1ed9 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u1ee7a heo t\u1ea1i tr\u1ea1i.<\/p>\n<p><strong>1.5.1 Tri\u1ec7u ch\u1ee9ng<\/strong><\/p>\n<p><strong>* Th\u1ec3 c\u1ea5p<\/strong><\/p>\n<p>Heo nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 c\u1ea5p s\u1ebd c\u00f3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n v\u00e0ng da, xanh xao, g\u1ea7y y\u1ebfu, ph\u00e1t tri\u1ec3n k\u00e9m, v\u00e0nh tai c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 m\u00e0u t\u00edm b\u1ea7m. \u1ede heo con s\u01a1 sinh \u0111\u1ebfn 5 ng\u00e0y tu\u1ed5i, c\u00f3 th\u1ec3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n d\u1ea5u hi\u1ec7u y\u1ebfu ch\u00e2n, heo con run, \u0111i kh\u00f4ng v\u1eefng, co gi\u1eadt do h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1eddng huy\u1ebft. Heo choai, th\u1ecbt nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 c\u1ea5p, bi\u1ec3u hi\u1ec7n l\u1edd \u0111\u1edd, c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 t\u00ecnh tr\u1ea1ng gi\u1ea3m l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u01b0\u1eddng trong m\u00e1u, co gi\u1eadt, th\u1eadm ch\u00ed h\u00f4n m\u00ea v\u00e0 ch\u1ebft. T\u1ef7 l\u1ec7 ch\u1ebft, lo\u1ea1i th\u1ea3i cao 50 \u2013 60%, m\u1ed9t v\u00e0i tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn 90% (th\u1ec3 c\u1ea5p). Heo n\u00e1i nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 c\u1ea5p ngo\u00e0i nh\u1eefng d\u1ea5u hi\u1ec7u tr\u00ean c\u00f2n k\u00e8m theo s\u1ed1t cao (40 \u2013 41<sup>O<\/sup>C), ch\u1eadm l\u00ean gi\u1ed1ng, c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea9y thai, gia t\u0103ng s\u1ed1 heo ch\u1ebft khi sinh, n\u0103ng su\u1ea5t sinh s\u1ea3n th\u1ea5p.<\/p>\n<p>Heo n\u00e1i nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u00ecnh tr\u1ea1ng m\u1ea5t s\u1eefa \u1edf 1 ng\u00e0y sau sinh v\u00e0 k\u00e9o d\u00e0i 4 \u2013 6 ng\u00e0y l\u00e0m t\u0103ng t\u1ef7 l\u1ec7 ch\u1ebft \u1edf heo con theo m\u1eb9 \u0111\u1ebfn 18%. \u0110i\u1ec3m \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 n\u00e1i kh\u00f4ng c\u00f3 d\u1ea5u hi\u1ec7u s\u1ed1t, b\u1ecf \u0103n, v\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb vi\u00eam v\u00fa. T\u00ecnh tr\u1ea1ng ch\u1ec9 xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf n\u00e1i d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1eafc ph\u1ee5c sau khi n\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c cho \u0103n chlortetracycline v\u1edbi li\u1ec1u 22 mg\/kg\/ng\u00e0y trong v\u00f2ng 2 tu\u1ea7n (Strait et al., 2012).<\/p>\n<p><strong>* Th\u1ec3 m\u00e3n<\/strong><\/p>\n<p>Ph\u1ea7n l\u1edbn heo sau khi bi\u1ec3u hi\u1ec7n b\u1ec7nh \u1edf th\u1ec3 c\u1ea5p c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ed3i ph\u1ee5c, chuy\u1ec3n sang th\u1ec3 m\u00e3n. Heo b\u1ec7nh\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0th\u1ec3 m\u00e3n th\u1ec3 tr\u1ea1ng k\u00e9m, bi\u1ec3u hi\u1ec7n v\u00e0ng da, ch\u1eadm l\u1edbn, da kh\u00f4, l\u00f4ng x\u00f9, suy gi\u1ea3m mi\u1ec5n d\u1ecbch khi\u1ebfn heo d\u1ec5 m\u1eabn c\u1ea3m v\u1edbi c\u00e1c b\u1ec7nh tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 h\u1ea5p v\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng ti\u00eau ho\u00e1.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59778 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/viem-mang.png\" data-sizes=\"(max-width: 621px) 100vw, 621px\" data-srcset=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/viem-mang.png 621w, https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/viem-mang-300x129.png 300w\" alt=\"\" width=\"621\" height=\"268\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 621px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 621\/268;\" \/><\/p>\n<p><strong>1.5.2 B\u1ec7nh t\u00edch<\/strong><\/p>\n<p>C\u00e1c ch\u1ec9 s\u1ed1 m\u00e1u b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng nghi\u00eam tr\u1ecdng, nh\u1ea5t l\u00e0 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng h\u1ed3ng c\u1ea7u, ti\u1ec3u c\u1ea7u. M\u00e1u lo\u00e3ng, h\u1ed3ng c\u1ea7u b\u1ecb bi\u1ebfn d\u1ea1ng h\u00ecnh sao, gi\u1ea3m ho\u1eb7c m\u1ea5t ch\u1ee9c n\u0103ng sinh h\u1ecdc. \u1ede heo cai s\u1eefa, heo choai, c\u00f3 th\u1ec3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n b\u1ec7nh t\u00edch lo\u00e9t da \u1edf nh\u1eefng v\u00f9ng r\u00eca tai, \u0111u\u00f4i, m\u00f5m. M\u1ed5 kh\u00e1m c\u00f3 th\u1ec3 ghi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c b\u1ec7nh t\u00edch nh\u01b0: vi\u00eam m\u00e0ng v\u00e0 tr\u00e0n d\u1ecbch xoang b\u1ee5ng, ng\u1ef1c, bao tim, v\u00e1ch tim m\u1ecfng, tim nh\u00e3o, l\u00e1ch s\u01b0ng, h\u1ea1ch s\u01b0ng.<\/p>\n<p><strong>1.6. Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n<\/strong><\/p>\n<p><strong>1.6.1 Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n l\u00e2m s\u00e0ng<\/strong><\/p>\n<p>Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n l\u00e2m s\u00e0ng d\u1ef1a v\u00e0o tri\u1ec7u ch\u1ee9ng run r\u1ea9y c\u1ee7a heo con s\u01a1 sinh. Ngo\u00e0i ra, c\u00f2n d\u1ef1a tr\u00ean c\u00e1c d\u1ea5u hi\u1ec7u v\u00e0ng da, l\u00f4ng da kh\u00f4, x\u00f9 (H\u00ecnh 4), c\u00e1c v\u1ebft l\u1edf lo\u00e9t \u1edf r\u00eca tai, \u0111u\u00f4i\u2026 \u1edf heo theo m\u1eb9, heo sau cai s\u1eefa, heo choai. Tuy nhi\u00ean, ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n l\u00e2m s\u00e0ng ch\u1ec9 c\u00f3 t\u00ednh \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh b\u1ec7nh.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59779 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/viem-da.png\" data-sizes=\"(max-width: 379px) 100vw, 379px\" data-srcset=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/viem-da.png 379w, https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/viem-da-300x261.png 300w\" alt=\"\" width=\"379\" height=\"330\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 379px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 379\/330;\" \/><\/p>\n<p><strong>1.6.2 Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n phi l\u00e2m s\u00e0ng<\/strong><\/p>\n<p>Theo De Busser et al., (2008), nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n ch\u00ednh c\u1ee7a t\u00ecnh tr\u1ea1ng thi\u1ebfu m\u00e1u v\u00e0 l\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ec7nh l\u00fd kh\u00e1c \u1edf heo con theo m\u1eb9. C\u1ea7n ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e9t nghi\u1ec7m ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p heo con c\u00f3 d\u1ea5u hi\u1ec7u thi\u1ebfu m\u00e1u (nh\u1ee3t nh\u1ea1t, v\u00e0ng da, \u1ed1m y\u1ebfu\u2026), t\u1ef7 l\u1ec7 ch\u1ebft cao \u1edf heo con theo m\u1eb9 v\u00e0 r\u1ed1i lo\u1ea1n sinh s\u1ea3n \u1edf n\u00e1i.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n ch\u1ee7 y\u1ebfu d\u1ef1a tr\u00ean vi\u1ec7c x\u00e9t nghi\u1ec7m x\u00e1c \u0111\u1ecbnh s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0trong m\u00e1u. \u0110\u1ec3 x\u00e9t nghi\u1ec7m t\u00ecm\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u1ea7n l\u1ea5y m\u1eabu m\u00e1u kh\u00e1ng \u0111\u00f4ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m ti\u00eau b\u1ea3n nhu\u1ed9m Giemsa quan s\u00e1t t\u00ecm\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0tr\u00ean t\u1ebf b\u00e0o h\u1ed3ng c\u1ea7u ho\u1eb7c th\u1ef1c hi\u1ec7n ph\u1ea3n \u1ee9ng PCR \u0111\u1ec3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0trong m\u1eabu m\u00e1u.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59780 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/hong-cau.png\" data-sizes=\"(max-width: 641px) 100vw, 641px\" data-srcset=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/hong-cau.png 641w, https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/hong-cau-300x194.png 300w\" alt=\"\" width=\"641\" height=\"414\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 641px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 641\/414;\" \/><\/p>\n<p><strong>H\u00ecnh 5:<\/strong>\u00a0Ti\u00eau b\u1ea3n m\u00e1u \u1edf heo nhi\u1ec5m M. suis. (A, B) Th\u1ec3 c\u1ea5p, M. suis (ch\u1ea5m m\u00e0u n\u00e2u \u0111\u1ecf) hi\u1ec7n di\u1ec7n tr\u00ean kh\u1eafp h\u1ed3ng c\u1ea7u, g\u00e2y bi\u1ebfn d\u1ea1ng h\u1ed3ng c\u1ea7u. (C, D) Th\u1ec3 m\u00e3n, M. suis hi\u1ec7n di\u1ec7n r\u00e3i r\u00e1c tr\u00ean h\u1ed3ng c\u1ea7u. H\u1ed3ng c\u1ea7u b\u1ecb bi\u1ebfn d\u1ea1ng, h\u01b0 h\u1ea1i, kh\u00f4ng b\u1eaft m\u00e0u thu\u1ed1c nhu\u1ed9m Giemsa.<\/p>\n<p>\u2013 Nhu\u1ed9m Giemsa ti\u00eau b\u1ea3n m\u00e1u v\u00e0 quan s\u00e1t d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi: l\u1ea5y m\u1eabu m\u00e1u kh\u00e1ng \u0111\u00f4ng l\u00e0m ti\u00eau b\u1ea3n, nhu\u1ed9m Giemsa v\u00e0 quan s\u00e1t d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi v\u1eadt k\u00ednh d\u1ea7u.\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 m\u00e0u n\u00e2u t\u00edm, d\u1ea1ng c\u1ea7u ho\u1eb7c tr\u1ef1c ng\u1eafn tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t ho\u1eb7c \u1edf r\u00eca c\u1ee7a h\u1ed3ng c\u1ea7u. B\u1ec7nh \u1edf th\u1ec3 c\u1ea5p,\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0hi\u1ec7n di\u1ec7n nhi\u1ec1u trong m\u1eabu, h\u1ed3ng c\u1ea7u ch\u01b0a ho\u1eb7c \u00edt bi\u1ebfn d\u1ea1ng. \u1ede giai \u0111o\u1ea1n mu\u1ed9n c\u1ee7a th\u1ec3 c\u1ea5p, h\u1ed3ng c\u1ea7u bi\u1ebfn d\u1ea1ng h\u00ecnh sao. \u1ede th\u1ec3 m\u00e3n, h\u1ed3ng c\u1ea7u bi\u1ebfn d\u1ea1ng h\u00ecnh sao, nhi\u1ec1u t\u1ebf b\u00e0o h\u1ed3ng c\u1ea7u kh\u00f4ng b\u1eaft m\u00e0u nhu\u1ed9m Giemsa,\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0hi\u1ec7n di\u1ec7n r\u1ea5t \u00edt, kh\u00f3 quan s\u00e1t (H\u00ecnh 5). K\u1ef9 thu\u1eadt nhu\u1ed9m Giemsa ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u00f3 \u01b0u \u0111i\u1ec3m l\u00e0 gi\u00fap x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee9c \u0111\u1ed9 nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>, th\u1ec3 b\u1ec7nh, giai \u0111o\u1ea1n b\u1ec7nh nh\u01b0ng d\u1ec5 c\u00f3 k\u1ebft qu\u1ea3 ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n \u00e2m t\u00ednh ho\u1eb7c d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh gi\u1ea3.<\/p>\n<p>\u2013 X\u00e9t nghi\u1ec7m b\u1eb1ng PCR: m\u1eabu m\u00e1u kh\u00e1ng \u0111\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ee9a h\u1ed3ng c\u1ea7u. K\u1ef9 thu\u1eadt n\u00e0y cho k\u1ebft qu\u1ea3 ch\u00ednh x\u00e1c h\u01a1n r\u1ea5t nhi\u1ec1u so v\u1edbi k\u1ef9 thu\u1eadt nhu\u1ed9m Giemsa v\u00ec th\u1ebf n\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p b\u1ec7nh th\u1ec3 m\u00e3n (H\u00ecnh 6).<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>5.3 Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n ph\u00e2n bi\u1ec7t<\/strong><\/p>\n<p>C\u1ea7n ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n ph\u00e2n bi\u1ec7t v\u1edbi c\u00e1c b\u1ec7nh kh\u00e1c c\u0169ng g\u00e2y tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u00e0ng da, ho\u1ea1i t\u1eed da nh\u01b0 b\u1ec7nh do\u00a0<em>Leptospira<\/em>, b\u1ec7nh li\u00ean quan PCV2 (PCVAD \u2013 Porcine circovirus associated disease), nhi\u1ec5m \u0111\u1ed9c t\u1ed1 n\u1ea5m, vi\u00eam gan, thi\u1ebfu m\u00e1u do thi\u1ebfu s\u1eaft\u2026<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59781 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/hinh-6.png\" alt=\"\" width=\"241\" height=\"264\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 241px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 241\/264;\" \/><\/p>\n<p><strong>6. Ki\u1ec3m so\u00e1t b\u1ec7nh<\/strong><\/p>\n<p>C\u1ea7n nh\u1edb l\u00e0\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u01b0 tr\u00fa tr\u00ean h\u1ed3ng c\u1ea7u v\u00e0 l\u00e2y truy\u1ec1n ch\u00ednh qua \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e1u. \u0110\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t b\u1ec7nh hi\u1ec7u qu\u1ea3 ngo\u00e0i bi\u1ec7n ph\u00e1p kh\u00e1ng sinh \u0111\u1ec3 di\u1ec7t vi khu\u1ea9n c\u1ea7n th\u1ef1c hi\u1ec7n t\u1ed1t an to\u00e0n sinh h\u1ecdc, ki\u1ec3m so\u00e1t ru\u1ed3i, mu\u1ed7i, v\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n ti\u1ec3u kh\u00ed h\u1eadu chu\u1ed3ng\u2026 h\u1ea1n ch\u1ebf s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i c\u00f4n tr\u00f9ng h\u00fat m\u00e1u.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>6.1 Ph\u00f2ng b\u1ec7nh<\/strong><\/p>\n<p>Hi\u1ec7n t\u1ea1i ch\u01b0a c\u00f3 v\u1eafc-xin \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng b\u1ec7nh do\u00a0<em>M. suis<\/em>. Vi\u1ec7c ph\u00f2ng tr\u1ecb c\u1ea7n k\u1ebft h\u1ee3p c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p qu\u1ea3n l\u00fd v\u00e0 s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c kh\u00e1ng sinh nh\u00f3m tetracyclines (tetracycline, oxytetracycline, doxycycline, chlotetracycline), k\u1ebft h\u1ee3p florphenicol, ho\u1eb7c bactrim. Ngo\u00e0i ra, tiamulin ho\u1eb7c diminazene aceturate k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi doxycycline c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng r\u1ea5t t\u1ed1t trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb\u00a0<em>M. suis<\/em>. Do b\u1ec7nh l\u00e2y nhi\u1ec5m qua \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e1u v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e2y truy\u1ec1n t\u1eeb m\u1eb9 sang con, v\u00ec v\u1eady \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng b\u1ec7nh c\u1ea7n th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u1ed3ng b\u1ed9 c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p sau:<\/p>\n<p>\u2013 Ki\u1ec3m tra t\u00ecnh tr\u1ea1ng nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf heo h\u1eadu b\u1ecb tr\u01b0\u1edbc khi nh\u1eadp \u0111\u00e0n \u0111\u1ec3 c\u00f3 gi\u1ea3i ph\u00e1p ph\u00f9 h\u1ee3p. T\u1ed1t nh\u1ea5t ph\u1ea3i \u0111\u1ea3m b\u1ea3o heo h\u1eadu b\u1ecb ho\u00e0n to\u00e0n \u00e2m t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>. \u0110\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u1ea7n ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e9t nghi\u1ec7m nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf heo h\u1eadu b\u1ecb, n\u1ebfu d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0c\u1ea7n th\u1ef1c hi\u1ec7n quy tr\u00ecnh \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb t\u00edch c\u1ef1c b\u1eb1ng li\u1ec7u tr\u00ecnh ti\u00eam kh\u00e1ng sinh trong v\u00f2ng 1 tu\u1ea7n, sau \u0111\u00f3 b\u1ed5 sung kh\u00e1ng sinh v\u00e0o trong th\u1ee9c \u0103n ho\u1eb7c n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng cho h\u1eadu b\u1ecb li\u00ean t\u1ee5c trong 1 \u2013 2 tu\u1ea7n tu\u1ef3 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 nhi\u1ec5m. L\u1eb7p l\u1ea1i li\u1ec7u tr\u00ecnh kh\u00e1ng sinh trong th\u1ee9c \u0103n, n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng trong 1 \u2013 2 tu\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc khi \u0111\u01b0a v\u00e0o ph\u1ed1i.<\/p>\n<p>\u2013 \u0110\u1ed1i v\u1edbi n\u00e1i mang thai t\u1ea1i tr\u1ea1i c\u00f3 nguy c\u01a1 cao v\u1edbi\u00a0<em>M. suis<\/em>: \u00e1p d\u1ee5ng li\u1ec7u tr\u00ecnh ph\u00f2ng b\u1ec7nh b\u1eb1ng b\u1ed5 sung kh\u00e1ng sinh v\u00e0o trong th\u1ee9c \u0103n, n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng trong 1 \u2013 2 tu\u1ea7n v\u00e0o kho\u1ea3ng 3 tu\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc khi n\u00e1i sinh.<\/p>\n<p>\u2013 X\u00e9t nghi\u1ec7m \u0111\u00e1nh gi\u00e1 t\u00ecnh tr\u1ea1ng nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0\u1edf heo con theo m\u1eb9 v\u00e0 heo cai s\u1eefa. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p m\u1ee9c \u0111\u1ed9 nhi\u1ec5m b\u1ec7nh nghi\u00eam tr\u1ecdng, c\u1ea7n \u00e1p d\u1ee5ng quy tr\u00ecnh ph\u00f2ng tr\u1ecb sau: Ti\u00eam kh\u00e1ng sinh tetracyclines to\u00e0n b\u1ed9 nh\u00f3m heo nhi\u1ec5m, trong v\u00f2ng 7 \u2013 14 ng\u00e0y. L\u1eb7p l\u1ea1i li\u1ec7u tr\u00ecnh \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb 2 l\u1ea7n, m\u1ed7i l\u1ea7n c\u00e1ch nhau 2- 4 tu\u1ea7n, v\u1edbi li\u1ec1u \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb qua \u0111\u01b0\u1eddng mi\u1ec7ng, trong v\u00f2ng\u00a0 7 \u2013 14 ng\u00e0y. Sau l\u1ea7n \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb th\u1ee9 hai, l\u1ea5y m\u1eabu m\u00e1u kh\u00e1ng \u0111\u00f4ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 t\u00ecnh tr\u1ea1ng nhi\u1ec5m qua \u0111\u00f3 c\u00f3 bi\u1ec7n ph\u00e1p x\u1eed l\u00fd th\u00edch h\u1ee3p.<\/p>\n<p>\u2013 S\u1eed d\u1ee5ng kim ti\u00eam ri\u00eang cho m\u1ed7i b\u1ea7y heo con theo m\u1eb9 ho\u1eb7c cho m\u1ed7i c\u00e1 th\u1ec3 heo sau cai s\u1eefa tr\u1edf \u0111i. Ti\u1ec7t tr\u00f9ng nghi\u00eam ng\u1eb7t c\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee5 thi\u1ebfn heo, c\u1eaft r\u0103ng, c\u1eaft r\u1ed1n, c\u1eaft tai.<\/p>\n<p>\u2013 Qu\u1ea3n l\u00fd t\u1ed1t c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 nguy c\u01a1 g\u00e2y t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng da c\u1ee7a heo: kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 heo gi\u00e0nh v\u00fa, c\u1eafn tai, c\u1eafn \u0111u\u00f4i\u2026<\/p>\n<p><strong>B\u1ea3ng 4<\/strong>: Ch\u1ec9 s\u1ed1 sinh l\u00fd v\u00e0 sinh ho\u00e1 m\u00e1u sau khi \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1eb1ng kh\u00e1ng sinh \u1edf heo nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis\u00a0<\/em>(Nguy\u1ec5n Ng\u1ecdc H\u1ea3i v\u00e0 ctv., 2021)<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-59782 lazyload\" data-src=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/bang-4.png\" data-sizes=\"(max-width: 628px) 100vw, 628px\" data-srcset=\"https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/bang-4.png 628w, https:\/\/nhachannuoi.vn\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/bang-4-300x138.png 300w\" alt=\"\" width=\"628\" height=\"288\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 628px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 628\/288;\" \/><\/p>\n<p><strong>6.2: Tr\u1ecb b\u1ec7nh<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u2013 Th\u1ec3 c\u1ea5p: Ti\u00eam kh\u00e1ng sinh cho to\u00e0n \u0111\u00e0n v\u1edbi li\u1ec7u tr\u00ecnh 7 \u2013 14 ng\u00e0y. N\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng kh\u00e1ng sinh c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng k\u00e9o d\u00e0i \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m s\u1ed1 l\u1ea7n ti\u00eam v\u00e0 stress cho heo. Sau 2 ho\u1eb7c 4 tu\u1ea7n, c\u1ea5p kh\u00e1ng sinh tetracyclines v\u1edbi li\u1ec1u \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb qua \u0111\u01b0\u1eddng mi\u1ec7ng, trong v\u00f2ng\u00a0 7 \u2013 14 ng\u00e0y.<\/p>\n<p>\u2013 Th\u1ec3 m\u00e3n: c\u1ea5p kh\u00e1ng sinh qua \u0111\u01b0\u1eddng mi\u1ec7ng (th\u1ee9c \u0103n ho\u1eb7c n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng) v\u1edbi li\u1ec7u tr\u00ecnh 7 \u2013 14 ng\u00e0y. L\u1eb7p l\u1ea1i li\u1ec7u tr\u00ecnh sau 2 ho\u1eb7c 4 tu\u1ea7n.<\/p>\n<p>Theo nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a Nguy\u1ec5n Ng\u1ecdc H\u1ea3i v\u00e0 ctv., (2021), th\u1eed nghi\u1ec7m \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0cho heo sau cai s\u1eefa v\u1edbi 4 l\u00f4: L\u00f4 I: florphenicol + doxycycline; l\u00f4 II: bactrim (sulfamethoxazole v\u00e0 trimethoprim); l\u00f4 III: bactrim; l\u00f4 IV: bactrim + doxycycline. Kh\u00e1ng sinh \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ed9n v\u00e0o trong th\u1ee9c \u0103n c\u1ea5p cho heo theo li\u1ec7u tr\u00ecnh 7 ng\u00e0y li\u00ean t\u1ee5c, ng\u01b0ng 30 ng\u00e0y, sau \u0111\u00f3 c\u1ea5p ti\u1ebfp li\u1ec7u tr\u00ecnh 7 ng\u00e0y. M\u1eabu m\u00e1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y x\u00e9t nghi\u1ec7m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0b\u1eb1ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p PCR tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 m\u1ed7i 2 tu\u1ea7n sau khi c\u1ea5p kh\u00e1ng sinh cho heo. C\u00e1c ch\u1ec9 ti\u00eau sinh l\u00fd v\u00e0 sinh h\u00f3a m\u00e1u \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e9t nghi\u1ec7m bao g\u1ed3m: Chi\u0309 ti\u00eau v\u00ea\u0300 sinh l\u00fd m\u00e1u: s\u00f4\u0301 lu\u031b\u01a1\u0323ng t\u00ea\u0301 b\u00e0o h\u00f4\u0300ng c\u00e2\u0300u (RBC), h\u00e0m lu\u031b\u01a1\u0323ng hemoglobin (HMG), h\u00e0m lu\u031b\u01a1\u0323ng hematocrit (HCT). Chi\u0309 ti\u00eau sinh h\u00f3a m\u00e1u: Glucose huy\u00ea\u0301t (GLU). K\u1ebft qu\u1ea3 cho th\u1ea5y, ta\u0323i th\u01a1\u0300i \u0111i\u00ea\u0309m tru\u031b\u01a1\u0301c khi \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb, c\u00e1c gi\u00e1 tri\u0323 chi\u0309 ti\u00eau sinh l\u00fd, sinh h\u00f3a m\u00e1u heo \u0111\u1ec1u th\u1ea5p h\u01a1n so v\u1edbi m\u1ee9c tham chi\u1ebfu. Sau khi \u0111i\u00ea\u0300u tri\u0323, to\u00e0n b\u1ecd\u0302 c\u00e1c l\u00f4 heo \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p kh\u00e1ng sinh \u0111\u00ea\u0300u c\u00f3 s\u1ef1 c\u1ea3i thi\u1ec7n gi\u00e1 tri\u0323 trung b\u00ecnh cu\u0309a c\u00e1c chi\u0309 ti\u00eau sinh l\u00fd, sinh h\u00f3a m\u00e1u, v\u00e0 gia ta\u0306ng c\u00f3 \u00fd nghi\u0303a (P&lt;0,05) so v\u01a1\u0301i gi\u00e1 tri\u0323 trung b\u00ecnh tru\u031b\u01a1\u0301c khi \u0111i\u00ea\u0300u tri\u0323. Trong \u0111\u00f3, s\u01b0\u0323 ca\u0309i thi\u1eb9\u0302n t\u1ed1t nh\u1ea5t c\u00e1c ch\u1ec9 ti\u00eau sinh l\u00fd v\u00e0 sinh ho\u00e1 m\u00e1u l\u00e0 \u01a1\u0309 l\u00f4 IV, s\u1eed d\u1ee5ng ph\u1ed1i h\u1ee3p kh\u00e1ng sinh bactrim + doxycycline v\u00e0 ti\u1ebfp theo l\u00e0 l\u00f4 I v\u1edbi s\u1ef1 k\u1ebft h\u1ee3p c\u1ee7a florphenicol v\u00e0 doxycycline (P&lt; 0,05), (B\u1ea3ng 4)<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng kh\u00e1ng sinh \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0ch\u1ec9 l\u00e0 bi\u1ec7n ph\u00e1p h\u1ed7 tr\u1ee3, v\u1ec1 l\u00e2u d\u00e0i c\u1ea7n c\u00f3 chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c t\u1ea7m so\u00e1t v\u00e0 lo\u1ea1i tr\u1eeb heo nhi\u1ec5m, ki\u1ec3m so\u00e1t nhi\u1ec5m\u00a0<em>M. suis<\/em>\u00a0ngay t\u1eeb giai \u0111o\u1ea1n h\u1eadu b\u1ecb.<\/p>\n<p>Theo nhachanuoi<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mycoplasma suis\u00a0(tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0\u00a0Eperythrozoon suis) v\u00e0\u00a0Mycoplasma hyorhinis\u00a0\u0111\u1ec1u thu\u1ed9c gi\u1ed1ng\u00a0Mycoplasma, l\u00e0 nh\u1eefng vi khu\u1ea9n g\u00e2y b\u1ec7nh tr\u00ean heo m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn g\u1ea7n \u0111\u00e2y.\u00a0M. suis\u00a0c\u01b0 tr\u00fa tr\u00ean v\u00e0 trong h\u1ed3ng c\u1ea7u c\u1ee7a v\u1eadt ch\u1ee7, g\u00e2y ra c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 b\u1ec7nh l\u00fd to\u00e0n th\u00e2n do nhi\u1ec5m tr\u00f9ng m\u00e1u.\u00a0M. hyorhinis\u00a0nhi\u1ec5m v\u00e0 t\u1ea5n c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 [&#8230;]\n","protected":false},"author":722,"featured_media":5960,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27,89],"tags":[731,741,740,739,323,736,334,73,704,125,150,126,151,211],"class_list":["post-5957","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news","category-industry-news","tag-animal-nutrition","tag-benh-ky-sinh-trung-duong-mau","tag-benh-ly-ho-hap","tag-benh-mycoplasma","tag-chan-nuoi-heo","tag-medicines-for-animal","tag-mycoplasma","tag-poultry","tag-san-pham-thu-y","tag-thuoc-thu-y","tag-thuoc-thu-y-viet-nam","tag-veterinary-medicine","tag-veterinary-medicine-vietnam","tag-veterinary-medicines"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5957","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/722"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5957"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5957\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6861,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5957\/revisions\/6861"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5957"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5957"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/apanano.vn\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5957"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}